ผู้ที่เลี้ยงสุนัขตั้งแต่ตัวเล็กมักจะแปลกใจว่าเผลอเพียงแป๊ปเดียว สุนัข ของคุณก็เป็นหนุ่มเป็นสาวพร้อมที่จะผสมพันธุ์ให้กำเนิดลูกหลานกันแล้ว
สุนัขแต่ละพันธุ์มีเวลาในการเป็นหนุ่มเป็นสาวไม่เท่ากัน บางพันธุ์ใช้
เวลาเพียง 6-8 เดือน บางพันธุ์ใช้เวลาปีหนึ่ง สุนัขพันธุ์ยักษ์อย่างเกรดเดน
เซสต์เบอร์นาร์ดอาจต้องใช้เวลานานถึง 2 ปีกว่าที่จะถึงวัยเจริญพันธุ์
เราจะสังเกตความเป็นหนุ่มเป็นสาวของสุนัขเราได้จากตัวผู้จะมีลูกอัณฑะ 2 ลูก ส่วนตัวเมียจะมีอาการเป็นสัด(heat) มีเลือดออกมาจากอวัยวะเพศ
พร้อมที่จะผสมพันธุ์กัน และให้กำเนิดลูกสุนัขตัวน้อยๆ ต่อไป

ช่วงระยะที่สุนัขเพศเมียเป็นสัด

ช่วงนี้สามารถสังเกตได้จากการเปลี่ยนแปลงในตัวสุนัขมากที่สุด อวัยวะเพศของสุนัขจะบวม และมีเลือดสีแดงเหมือนประจำเดือนของ
ผู้หญิงไหลออกมาจากช่องคลอด เจ้าของสุนัขต้องทำใจเป็นอย่างมาก หากได้เลี้ยงสุนัขเพศเมียในตอนนี้ เพราะจะมีบรรดาสุนัขตัวผู้ หนุ่มใหญ่ หนุ่มเล็ก มาป้วนเปี้ยนพร้อมส่งเสียงเห่าหอนไม่ขาด ที่เป็นเช่นนี้ เพราะนอกจากมันจะมีเลือดไหลออกมาแล้ว ยังจะปล่อยสารพีโรโมน ออกมา เพื่อล่อให้ตัวผู้รู้ว่ามันกำลังใกล้จะถึงเวลาผสมพันธุ์แล้ว

ระยะเวลาที่ควรผสมพันธุ์

หากปล่อยให้สุนัขเดินเพ่นพ่านเมื่อเป็นสัดครั้งแรกก็มักจะถูกตัวผู้ต้อนและ ผสมพันธุ์ทันที แต่หากเราควบคุมได้ขอแนะนำว่าไม่ควรปล่อยให้ ผสมพันธุ์กันตอนเป็นสัดครั้งแรก เพราะร่างกายของสุนัขยังไม่เติบโต
เต็มที่ ควรรอให้เป็นสัดครั้งที่ 2 ร่างกายของสุนัขมีความพร้อมมากกว่า เดิมจะดีกว่า สุนัขตัวผู้นั้นจะผสมพันธุ์ได้ตลอดเวลา อยู่ที่ว่าตัวเมียของเรา จะพร้อมตอนไหนเท่านั้น

ขั้นตอนการอุ้มท้องของสุนัข

หลังจากที่สุนัขตัวเมียและตัวผู้ได้ผสมพันธุ์กันแล้ว ส่วนใหญ่จะทำให้ ตัวเมียตั้งท้อง อาการภายนอกที่เห็นก็ คือ ท้องของสุนัขตัวเมียเริ่มใหญ่ขึ้น ทุกวันจนดูอุ้ยอ้าย นมทุกเต้าตั้งชันขึ้นจนถึงวันใกล้คลอดจะใหญ่คล้อย ลงมา สุนัขที่กำลังจะเป็นแม่มันจะรู้ตัวดีว่ามันควรปฏิบัติตัวอย่างไร เป็นต้นว่า กินมาก นอนบ่อย เราควรบำรุงครรภ์ของมันด้วยการให้อาหาร
เป็นพิเศษ เสริมด้วยวิตามินบำรุงลูกของมัน ทั้งนี้ต้องได้รับคำปรึกษาจากสัตวแพทย์ใกล้บ้าน

สถานที่คลอดของสุนัข

พฤติกรรมของสุนัขที่สำคัญในขณะ ที่กำลังใกล้ จะถึงวันคลอด แม่สุนัข จะพยายามเตรียมหาสถานที่ที่จะคลอดลูก ของมันไว้ล่วงหน้า ถ้าเราไม่ได้เตรียมที่คลอดให้กับมัน มันจะเสาะหาเองโดยใช บริเวณที่ลับตาคน และสัตว์อื่นทั่วไป เช่น ในโรงรถ โคนต้นไม้ใหญ่ ใต้ถุนบ้าน เพื่อเป็นการถูก สุขลักษณะ และป้องกันไม่ให้ลูกสุนัขได้รับอันตราย ควรเตรียมบ้าน ไว้ให้มัน โดยดัดแปลงจากกรงที่ใช้ขัง เสริมด้วยพื้นที่อ่อนนุ่ม และทำความ สะอาดง่าย เช่น ผ้ายาง เมื่อสังเกตเห็นว่าใกล้เวลาคลอดเต็มที่แล้วจึงนำ สุนัขท้องแก่ของเราไปขังไว้รอจนกว่ามันจะคลอดเสร็จ และเข้าที่เรียบร้อย จะให้มันออกได้

เมื่อสุนัขคลอดลูกออกมาแล้ว

สุนัขโดยทั่วไปจะคลอดลูก และจัดการทุกอย่างภายหลังจากการคลอด สำเร็จ ได้ด้วยตัวเอง แม้กระทั่งการทำความสะอาดลูกของมันทุกๆตัว จะมีปัญหาบ้างก็ตรงสุนัขเพิ่งท้องเป็นครั้งแรก ที่อาจจะไม่ชำนาญในการ ดูแลลูกอ่อน เราซึ่งเป็นเจ้าของมัน ต้องคอยหมั่นสังเกต และคอยช่วยดูแล อย่างห่าง ๆ มีไม่น้อยเหมือนกันที่สุนัขที่ท้องครั้งแรก มักจะช่วยชีวิต
ลูกของมันไม่ได้ โดยทำไม่เป็นแม้กระทั่งการกัดรกให้ขาดหลังการคลอด สิ่งเหล่านี้ต้องอยู่ในความช่วยเหลือของเรา

ผ่าตัดช่วยเหลือสุนัขคลอดลูก

กรณีเช่นนี้เกิดขึ้นได้เช่นเดียวกับคน สุนัขท้องแก่บางตัวมีปัญหาที่ คลอดด้วยวิธีธรรมชาติไม่ได้ หากเจ้าของได้หมั่นเอาใจใส่ และนับวันเวลา ตั้งท้องของ มัน และสังเกตว่าเวลาที่มันจะคลอดเจ้าตัวเล็กๆออกมาแล้ว อย่านิ่งนอนใจ ควรนำสุนัขของเราไปให้สัตวแพทย์ตรวจอาจจะมีปัญหาเกี่ยว กับลูกอ่อนที่อยู่ข้างในท้อง ถ้าเป็นไปได้
หมออาจจะตัดสินใจผ่าตัดเอาลูกในท้องออก ช่วยให้ปลอดภัย ทั้งแม่ และลูกได้

การฉีดวัคซีนให้ลูกสุนัข

ลูกสุนัขต้องได้รับการฉีดวัคซีนป้องกันโรคตามระยะเวลาที่สัตวแพทย์กำหนด เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดโรคร้ายแรงและสร้งภูมิคุ้มกันให้กับลูกสุนัข เรามักจะเริ่มฉีควัคซีนเมื่อลูกสุนัขอายุได้ 6-8 เดือน ป้องกันโรคไข้หวัด อายุ
10 สัปดาห์ฉีดวัคซีนป้องกันโรคไวรัสลำไส้ อายุ 12 สัปดาห์ ฉีดวัคซีน ป้องกันโรคพิษสุนัขบ้า อายุ 14 สัปดาห์ฉีดวัคซีนป้องกันไข้หัดอีกครั้ง อายุ 16 และ 24 สัปดาห์ฉีดวัคซีนป้องกันโรคไวรัสลำไส้ และโรคพิษสุนัขบ้า อีกครั้ง เช่นเดียวกัน

อุปกรณ์เสริมสำหรับให้ยาและให้อาหารลูกสุนัข

ลูกสุนัขก็เหมือนทารกที่จะรอแต่ดื่มนมจากอกแม่ ของมัน ย่อมไม่เพียงพอแน่ เราควรจัดหาอุปกรณ์ สำหรับเลี้ยงดูลูกสุนัขที่ยังพึ่งตัวเองไม่ได้ เช่น กรวยยาสำหรับป้อนอาหารเหลว ขนมนมสำหรับ ป้อนนม สลิงฉีดยาสำหรับป้อนยา เป็นต้น

วิธีป้อนนมให้ลูกสุนัข

ลูกสุนัขที่ยังอ่อนมากๆลืมตายังไม่ได้ จำเป็นที่จะ ต้องได้รับอาหารที่เพียงพอ กรณีที่แม่ของมันคลอดลูกออกมามาก ทำให้มีน้ำนมที่จะเลี้ยงลูกไม่เพียงพอ เราต้องช่วยจัดหาน้ำนมเพิ่มให้มัน โดยใช้ขวดนมเด็กใส่น้ำนมเลี้ยงเด็กทารก
ป้อนให้มันดูดกิน หากเป็นเด็กทารกการป้อนนมจากขวดต้องให้เด็กนอน หงาย แต่ลูกสุนัขควรให้มันอยู่ในท่ายืนหรือนอนคว่ำปกติ แล้วจึงป้อนนมจากขวดให้มันดื่มกินก็ได้

อาหารเสริมกับน้ำนมแม่

น้ำนมที่ใช้เลี้ยงลูกสุนัขทั่วไปมีขายตามท้องตลาด ไม่ควรให้นมข้มหวาน เช่นเดียวกับที่ห้ามใช้ในเด็กทารก ถ้าเป็นไปได้การผสมนมให้ลูกสุนัขควร บีบน้ำนมจากแม่ของมันผสมกับนมกระป๋องสำหรับเลี้ยงลูกสุนัข เพื่อที่มัน จะได้คุ้นเคย และดื่มกินได้มากกว่าปกติ

อาหารสำหรับลูกสุนัข

ดังได้กล่าวมาแล้วข้างต้นว่า สุนัขก็ต้องการอาหารเช่นเดียวกับคน ยิ่งเป็นลูก สุนัขด้วยแล้วอาหารที่ให้มันต้องประกอบไปด้วยสารอาหารอย่างครบถ้วนเท่า ที่มันต้องการ เพื่อเสริมสร้างให้ร่างกายของมันได้เติบโตขึ้นมาเป็นสุนัขใหญ่ ที่สมบูรณ์อย่างเต็มที่

สุนัขที่สมบูรณ์จะซนเหมือนเด็ก

พฤติกรรมของสุนัขเมื่อเติบโตมาได้ประมาณ 7-8 เดือน จะมีนิสัยซนมาก เหมือนกับเด็ก ยิ่งถ้าหากคลอกเดียวกับมัน มีพี่น้องที่โตไล่ๆกันมากกว่า1 ตัว ด้วยแล้วมันจะรวมกลุ่มกันทั้งกัด ทั้งวิ่งขับกันจนดูน่าเวียนหัวไปหมด พฤติกรรมที่มักเกิดขึ้นกับลูกสุนัขวัยนี้ก็คือ การชอบกัดแทะสิ่งต่างๆ ควรจัด หากระดูกที่ทำจากหนังอัดเพื่อให้พวกมันแทะโดยเฉพาะ ดีกว่าที่จะปล่อยให้ มันไปแทะขาโต๊ะ รองเท้า จนเสียหายไปหมด


.................................................................................................................................................................................................
 

การสร้างนิสัยและการฝึกสุนัข

...........................................

โรคและการป้องกัน

...........................................

อาหารสุนัข

...........................................

 
© 2003 All rights Reserved